Zmiany w przepisach gry FIDE od 1 lipca 2014 roku

   thinkerteacher: "Dla mnie istotne jest to, że "The Laws of Chess have two parts: 1. Basic Rules of Play and 2. Competition Rules" zajmują obecnie nie więcej niż 30 stron! ...logiczne, mądre, sprawiedliwe oraz spójne przepisy..."

Obrona francuska: Alechin - Wasicz (1931 r.)

   Tytułowa partia powtórzona została w Nekli 29 czerwca 2013 roku.
   

Alechin - Wasicz
1931 rok

Obrona francuska

1. e4 e6
2. d4 d5
3. Sc3 Gb4
4. Gd3 Gxc3+

   Niewymuszone i niekonieczne. Lepsze jest 4. ...dxe4.

5. bxc3 h6

   Strata czasu.

6. Ga3! Sd7
7. He2! dxe4
8. Gxe4 Sgf6?

    Zły plan. Konieczne jest 8. ...Se7 przygotowujące roszadę (zabezpieczenie króla).

9. Gd3 b6??

    W złej pozycji już tylko 9. ...c5 ratowało przed natychmiastowym pogromem.

10. Hxe6+!! fxe6
11. Gg6#

 

Aleksandr Wołczok: Lekcje taktyki. Wtrącone posunięcie

    Jeśli znajdująca się pod biciem bierka odchodzi spod uderzenia z tempem, jak w pozycji Nr 3, to mówi się, że wykonuje wtrącone posunięcie.

Nr 3. Alechin - Flohr

Bled, 1931 r.

Białe zaczynają i wygrywają.

   Nr 3.

   Alechin - Flohr: 1. Wc8 i czarne poddały się (Po 1. ... Hxe3, białe zdobywają wieżę z pomocą wtrąconego szacha 2. Wxd8+ i późniejszego 3. fe.

   Ogólnie wtrąconym nazywa się ruch, następujący zamiast oczekiwanego bicia lub ucieczki.

Nr 4. Stahlberg - Alechin

Hamburg, 1930 r.

Posunięcie czarnych

Nr 5. Botwinnik - Menchik

Hastings, 1930 r.

Posunięcie białych

   Nr 4.

   Stahlberg - Alechin: 1. ... Wxf3! (Jeśli teraz 2. Hxg5, to najpierw 2. ... Wxf2!! z groźbą 3. ... Wxf1#, a później 3. ...hg). Białe poddały się.

   Nr 5.

   Botwinnik - Menchik: 1. e7+! Czarne poddały się, ponieważ na 1. ... Kxe7 nastąpi 2.Sc6+ ze zdobyciem wieży.

Aleksandr Wołczok: Lekcje taktyki. Tempo

   Czas w szachach mierzy się ilością posunięć (temp) niezbędnych do wypełnienia zamierzonego celu. Bezcelowy ruch jest stratą tempa. Jeśli przeciwnie, użyciem groźby zmusi się przeciwnika do wykonania niekorzystnego ruchu, to wygrywa się tempo (inaczej: wykonuje ruch z tempem).

Nr 1. Zita - Bronsztejn

Wiedeń, 1957 r.

Posunięcie czarnych

   Czarne szybko zwyciężają, ponieważ udaje się im wykonać dwa posunięcia z tempem.

1. ... c6! 2. Wd4 ... (Innych ruchów nie ma. na przykład 2. Wh5 Wf5+ lub 2. Wxd6 Wxd6+ i w obu przypadkach czarne wygrywają wieżę.) 2. ... c5! 3. Wd5 Wf2+ i białe poddały się.

   Kiedy celem napaści jest król przeciwnika, to posunięcia z tempem dokonuje się szachem. Zgodnie z tą zasadą przemieszcza się biały hetman w przykładzie Nr 2.

Nr 2. Borysenko - Biełow

Kazań, 1964 r.

Posunięcie białych

   1. Gxh6+ Kxh6 (Nie ratuje 1. ... Kh8 z powodu 2. Hxf7.) 2.Hd2+ Kg6 (Lub 2. Kg7 3. Hg5+ Kh8 4. Hg8#) 3. Hd3+ Kg5 (Nie chroni czarnych przed porażką i 3. ... Kh6 4. He3+ Kg6 5. He4+ Kh6 6. Hh4+ Kg6 7. Hh5+ Kg7 8.Hh7#) 4. h4+! Kf4 (Jeśli 4. Kxh4, to 5. He4+ Kg5 - na 5. ... Kg3 jest 6. Sh5# - 6. Hg4 itd.) 5. He4+ Kg3 6. Kg3 Sh5#.

PyChess

   
   W najważniejszych dystrybucjach Linuksa (Fedora, Debian, Ubuntu, Gentoo, Arch) istnieje użyteczny program szachowy - PyChess.

Stefanowa - Soćko, MŚ Kobiet 2012

Monika Soćko - Antoaneta Stefanowa
Chanty-Mansyjsk, 17 XI 2012 r.
III runda MŚ Kobiet
   Obok notacji - kursywą - podana jest ocena pozycji przez program Houdini 2.0c x64.

Obrona słowiańska, wariant wymienny (D 10)

1.	d4	0.14	d5	0.11
2.	c4	0.11	c6	0.21
3.	cxd5	0.16	...

   Monika Soćko likwiduje napięcie w centrum: unika zasadniczych wariantów.

3.	...		cxd5	0.13
4.	Sc3	0.13	Sf6	0.16
5.	Gf4	0.16	Sc6	0.21
6.	e3	0.19	a6	0.21
7.	Gd3	0.18	...

   Dokładniejsze, elastyczniejsze, jest zajęcie wieżą otwartej linii - 7. Wc1 - wyczekując z określeniem pola na jakim stanie białopolowy goniec.

7.	...		Gg4	0.21
8.	Sge2	0.14	Gxe2	0.23

   W tym miejscu Monika Soćko na długo się zamyśliła. Jest oczywiste, że ta wymiana jest dla niej zaskoczeniem, i że inicjatywą włada już Antoaneta Stefanowa. 

9.	Hxe2	0.17	e6	0.17
10.	Wc1	0.19	Gd6	0.23
11.	Gg5	0.19	...

   Monika Soćko wybiera niewłaściwy plan strategiczny: unika wymiany. Gra o zwycięstwo w równej pozycji to błąd.

11.	Gg5	0.19	Ge7	0.25
12.	O-O	0.23	O-O	0.25
13.	Sa4	0.24	...

   
   Strata czasu. Lepsza byłaby wymiana na polu f6 (13. Gxf6 Gxf6). Zyskane tempo czarne użyją na zajęcie wieżą f8 otwartej linii "c". 

13.	...		Sd7	0.28
14.	Gf4	0.22	Ha5	0.32
15.	Sc3	0.27	Wfc8	0.32
16.	Hh5	0.15	...

   Kolejna strata czasu: słabemu punktowi na h7 należało zagrozić innym sposobem - poprzez 16. Hc2.

16.	...		g6	0.18
17.	Hh3	0.22	Hd8	0.20
18.	Wfd1	0.09	b5	0.12
19.	e4	0.05	Sb6	0.11

   Na atak skrzydłowy czarnych (18. ...b5), białe odpowiedziały klasycznym kontratakiem w centrum (19. e4). Ale inicjatywa od dawna należy do Antoanety Stefanowej. Następujący teraz błąd białych nie jest przypadkowy.

20.

He3

-1.48

...

   Przegrywający ruch. Należało wymieniać w centrum: 20. ed. Po posunięciu Antoanety Stefanowej, Monika Soćko bardzo długo rozważała odpowiedź: równie dobrze mogła się poddać.

20.	...		e5	-1.42
21.	Gxe5	-2.19	Sxe5	-2.32
22.	dxe5	-2.29	d4	-1.76
23.	He2	-2.34	dxc3	-2.34
24.	Gxb5	-2.67	Hf8	-2.73
25.	Gxa6	-2.58	cxb2	-2.62
26.	Wb1	-2.86	Wc7	-2.58
27.	e6	-5.02	Sa4	-6.56
28.	Gc4	-6.75	f6	-2.25
29.	Hc2	-6.68	Hc8	-6.69
30.	Wd4	-6.47	Sb6	-6.53
31.	Hxb2	-6.80	Sxc4	-6.67
32.	He2	-7.03	Sa3	-7.25
33.	Wbd1	-7.27	Hxe6	-7.34

   Białe poddały się. Antoaneta Stefanowa wygrała również drugą partię meczu i po kolejnych zwycięstwach nad Sebag i Hariką zagrała w finale Mistrzostw Świata Kobiet. Mistrzynią Świata została jednak Anna Uszenina.

Technika Wiktora Chenkina. Związane pionki.

   Swobodne pionki, położone na sąsiadujących liniach, nazywa się związanymi (diagram Nr 46).

Nr 46

   Widać jak silnie pionki bronią się wzajemnie. Jeśli czarne unicestwią jednego z nich, to ocalały niepowstrzymanie ruszy do przodu. Dlatego czarne są zmuszone pokornie czekać, aż biały król nie przyjdzie na pomoc swej piechocie.

   Związane pionki zapewniają łatwe zwycięstwo. Należy tylko wystrzegać się pata. W pozycji z diagramu Nr 47 biały król nie może zająć żadnego z sąsiednich pól na linii "c", gdyż czarne nie będą mogły wykonać żadnego ruchu. Żeby promować jednego z pionków na hetmana, niezbędne jest ofiarować drugiego w odpowiednim momencie.

Nr 47

1. Kd6! Kb7

2. a8H+! Kxa8

3. Kc6 Kb8

4. b7

   Dlaczego ruch 1. Kd6 wyróżniony jest wykrzyknikiem? Ponieważ w przypadku 1. Kd8 Kb7 ofiara pionka prowadziła do remisu: 2. a8H+? Kxa8 i żeby nie stracić pionka b6 białe powinny zagrać 3. Kc8 lub 3. Kc7 patując przeciwnika. Wyjątkowy charakter tej pozycji określony jest tym, że działania prowadzone są w narożniku szachownicy.

   Trzy związane swobodne pionki dochodzą do promocji bez żadnej pomocy (diagram Nr 48).

Nr 48

   Biały król, jak widać, ma swoje troski. Zajęty jest ważną dyskusją z czarnymi pionkami. Nie może ich zostawić bez nadzoru, ale ma dostatek wyczekujących posunięć. I posługuje się nimi za każdym razem, gdy powstaje konieczność. Jak na przykład teraz:

1. Kh4 Ka4

2. c4 Ka5

3. b4+ Ka4

4. c5 Kb5

5. a4+ Kc6

6. a5 Kb5

   Znów pionki zostały zatrzymane, i znów pomaga wyczekujący ruch królem.

 7. Kg5 Kc6

 8. a6 Kc7

 9. b5 Kc8

10. b6 Kb8

11. c6 Ka8

12. b7+ ...

Można i 12. c7 h4 13. c8H#.

12. ... Kb8

13. Kh4 Ka7

14. c7

   Wziąwszy się za ręce, jak przedszkolaki, pionki bezpiecznie ominęły wszystkie niebezpieczne miejsca, i szczęśliwie dotarły do celu.

   Pozostaje zaznajomić się z posunięciami izolowanych pionków (nazywa się je tak, gdyż oddzielone są otwartą linią). Chociaż połączyć się nie mogą, ale pośrednio są w stanie bronić się wzajemnie (diagram Nr 49).

Nr 49

   Jeśli czarne atakują jednego pionka, na przykład, ruchem 1. ...Ke5, to wystarczy przesunąć drugiego - 2. c5, żeby pierwszy okazał się bezpieczny. jednak po 2. ...Ke6 dalszy marsz pionków powinien podtrzymać biały król.

   Na diagramie Nr 50 przedstawiony jest przypadek, w jakim daleko posunięte pionki promowane są bez pomocy króla: 1. ...Kc7 2. e7 lub 1. ...Ke7 2. c7.

Nr 50

   Z tego wynika zalecenie: izolowane pionki najlepiej umieścić w jednym rzędzie, podciągając odstałego, żeby w przypadku napaści na jednego z nich mógł poruszać się drugi.